Winnaars KHMW Langerhuizen Oeuvreprijs en KHMW Langerhuizen Bate bekend
De KHMW kent de Langerhuizen Oeuvreprijs 2026 toe aan professor Joost-Pieter Katoen en de Langerhuizen Bate 2026 aan Ayushi Rastogi. In hun onderzoek richten zij zich op twee urgente vragen rond kunstmatige intelligentie: hoe houden we software betrouwbaar, en hoe zorgen we dat AI inclusief blijft?
Joost-Pieter Katoen ontvangt KHMW Langerhuizen Oeuvreprijs 2026
Joost-Pieter Katoen | Foto: Foto Agentur Ruhr
De KHMW Langerhuizen Oeuvreprijs 2026 is toegekend aan prof. dr. Ir. dr. h.c. Joost-Pieter Katoen (EngD), hoogleraar Informatica met specialisatie Softwaremodellering en -verificatie aan de Rheinisch-Westfälische Technische Hochschule Aachen en deeltijdhoogleraar Formele Methoden en Tools aan de Universiteit Twente.
Professor Katoen is een zeer succesvol wetenschapper die actief is in onderzoek en onderwijs op het gebied van formele verificatie en probabilistisch programmeren. Met wiskundige precisie ontwikkelt hij tool ondersteunde technieken om de betrouwbaarheid van complexe geautomatiseerde systemen te analyseren en te verbeteren. Hij geniet brede internationale erkenning voor zijn fundamentele bijdragen aan deze vakgebieden, wat niet alleen blijkt uit het grote aantal citaties van zijn werk, maar ook uit een eredoctoraat van de Universiteit van Aalborg, onderscheidingen, lidmaatschappen van verschillende wetenschappelijke academies en uitnodigingen als keynote speaker op de belangrijkste conferenties binnen het vakgebied.
Naast zijn sterke academische bijdragen heeft hij ook succesvol samengewerkt met diverse industriële partners, zoals Ford, BMW, Siemens en de European Space Agency (ESA). Deze samenwerkingen hebben geleid tot de ontwikkeling van tools die inmiddels in de dagelijkse praktijk van deze organisaties worden gebruikt. Professor Katoen heeft zich bovendien steeds ingezet voor de versterking van de wetenschappelijke gemeenschap, onder meer door deelname aan talrijke commissies en in het bijzonder door zijn voorzitterschap van de stuurgroep van ETAPS (een van de belangrijkste conferenties op het gebied van formele methoden). In die rol speelde hij een belangrijke rol bij de invoering van een gold open access-publicatiebeleid voor ETAPS, een model dat inmiddels door meerdere andere conferenties is overgenomen. Hij is lid van het college van bestuur van de RWTH Aachen.
De technieken die Katoen en zijn onderzoeksgroep ontwikkelen maken het mogelijk fouten in software op te sporen voordat die ernstige of zelfs catastrofale gevolgen kunnen hebben. Zulke verificatiemethoden zijn essentieel voor toepassingen waarin betrouwbaarheid cruciaal is, zoals in satellieten, spoorwegsystemen, autonome voertuigen en waterkeringen.
De snelle opkomst van kunstmatige intelligentie onderstreept volgens Katoen het groeiende belang van zijn vakgebied. Steeds vaker wordt software (deels) gegenereerd met behulp van AI-systemen. Juist dan is het noodzakelijk om te kunnen aantonen dat zulke programma’s daadwerkelijk doen wat ze moeten doen en veilig functioneren in kritische toepassingen.
Katoen benadrukt daarnaast het belang van samenwerking binnen onderzoeksteams en met internationale partners. ‘Het succes van onderzoek hangt niet alleen af van wetenschappers, maar van iedereen die eraan bijdraagt. Het is belangrijk om je waardering te laten blijken.’
Joost-Pieter Katoen, winnaar KHMW Langerhuizen Oeuvreprijs 2026: “Laat je waardering blijken”
Katoen ontvangt de KHMW Langerhuizen Oeuvreprijs voor zijn fundamentele en internationaal toonaangevende bijdragen aan stochastische verificatiemethoden voor complexe softwaresystemen, zijn grote invloed op de ontwikkeling van het vakgebied en de brede praktische toepasbaarheid van zijn onderzoek.
De KHMW Langerhuizen Oeuvreprijs wordt sinds 2020 jaarlijks uitgereikt als eerbetoon aan een wetenschapper die zich verdienstelijk heeft gemaakt op het gebied van de natuurwetenschappen. De prijs wordt ieder jaar aan een ander vakgebied toegekend. In 2026 zijn informatica en wiskunde aan de beurt. Aan de KHMW Langerhuizen Oeuvreprijs is een geldbedrag van € 25.000 verbonden.
Ayushi Rastogi ontvangt KHMW Langerhuizen Bate 2026
Ayushi Rastogi | Foto: Bram Saeys
De KHMW Langerhuizen Bate 2026 is toegekend aan dr. Ayushi Rastogi, universitair hoofddocent Informatica en Programmatuurontwikkeling aan de Rijksuniversiteit Groningen, voor een onderzoeksproject over de invloed van kunstmatige intelligentie op het werk van softwareprofessionals met een beperking. Haar onderzoek richt zich op de vraag of AI bestaande ongelijkheden verkleint of juist versterkt. Door grootschalige ontwikkelactiviteiten op platforms als GitHub te analyseren, onderzoekt zij hoe AI-hulpmiddelen de productiviteit, werkwijzen en kansen van deze groep beïnvloeden. De resultaten moeten bijdragen aan beter onderbouwde keuzes bij de ontwikkeling van inclusieve AI-systemen. Zoals Rastogi benadrukt: ‘AI moet kansen creëren voor iedereen, niet alleen voor de meerderheid.’De KHMW Langerhuizen Bate is een onderzoeksstimulus voor wetenschappers op het gebied van de natuurwetenschappen die aan het begin van hun loopbaan staan. De prijs wordt ieder jaar aan een ander vakgebied toegekend. In 2026 zijn informatica en wiskunde aan de beurt. Aan de KHMW Langerhuizen Bate is een geldbedrag van € 25.000 verbonden.
Ayushi Rastogi: “AI moet kansen creëren voor iedereen, niet alleen voor de meerderheid”
KHMW
De KHMW Langerhuizen Oeuvreprijs en de KHMW Langerhuizen Bate worden toegekend door de Koninklijke Hollandsche Maatschappij der Wetenschappen (KHMW). De KHMW, opgericht in 1752, is het oudste wetenschappelijk genootschap van Nederland.
De prijsuitreiking vindt plaats op maandag 29 juni 2026 in het Hodshonhuis, zetel van de KHMW in Haarlem. Op deze dag worden ook de KHMW Van der Aa Oeuvreprijs, de KHMW Proefschriftprijs Maatschappijwetenschappen, de KHMW Keetje Hodshon Proefschriftprijs, de KHMW Martinus van Marum Proefschriftprijs, de KHMW Proefschriftprijs Interdisciplinariteit en de KHMW Treub Bate uitgereikt.
De KHMW organiseert twee keer per jaar, in april en in oktober, voor belangstellende burgers en geïnteresseerde beleidsmakers een seminar in Den Haag op het gebied van openbare financiën en overheidsbeleid. De seminars zijn vrij toegankelijk. Geïnteresseerd? Geef dan uw e-mailadres door aan 